نسل تازه قهوه ایران متولد شد؛ روایت پیروزی دختر شانزده‌ساله در کاپ‌تیسترز ۲۰۲۵

کافه نوشت: یکشنبه بیستم مهرماه، هوای پاییزی باغ موزه زمان در زعفرانیه بوی قهوه گرفته بود. در دل این باغ کهنسال ، زیر سایه درختان نارون و سرو و صدای پرندگان، ده‌ها نفر از فعالان صنعت قهوه ایران گرد هم آمده بودند؛ باریستاها، داوران، مشتاقان و کنجکاوانی که آمده بودند تا در «جایزه بزرگ کاپ‌تیسترز ایران» لحظه‌های داغی از رقابت را تماشا کنند.

در میان چهل شرکت‌کننده، چهره‌هایی باتجربه از شهرهای مختلف دیده می‌شدند؛ اما در پایان روز، نامی بر زبان همه جاری شد: سما احمدی، نوجوان شانزده‌ساله‌ای از زنجان، که در رقابتی نفس‌گیر با دقتی باورنکردنی طعم‌ها را تشخیص داد و در بین چهره‌های باسابقه و حرفه‌ای، قهرمان شد.

سما سال گذشته، برای نخستین بار، پشت دستگاه اسپرسو ایستاده بود؛ حالا قرار است به عنوان برنده این مسابقه، راهی اتیوپی شود، سرزمین قهوه، جایی که دانه‌هایش طعم تاریخ را در خود دارند.

شاهین حسین‌زاده، بنیان‌گذار «جامعه قهوه ایران»، در حاشیه این رویداد به کافه‌نوشت گفت که اصلاً برنامه‌ای برای برگزاری این دوره نداشتند:«قرار نبود امسال مسابقه‌ای داشته باشیم، اما دیدیم بچه‌های این صنعت، این نسل جوان و پرانرژی، چقدر دل به کار دارند. دل‌مان نیامد فرصت سفر به اتیوپی را ازشان بگیریم. گفتیم مسابقه‌ای برگزار کنیم که نه فقط حرفه‌ای‌ها، که نوجوان‌ها هم بتوانند واردش شوند. این بار حتی اجرای مسابقه را به همان داوطلب‌های جوان سپردیم که در دوره‌های قبل فقط کمک می‌کردند یا حضور داشتند. آنها حالا خودشان برگزارکننده بودند  تجربه‌ای که بهشان اعتمادبه‌نفس و امید داد تا در این مسیر بمانند.».

حسین‌زاده وقتی از برنده این دوره حرف می‌زند، لبخند آرامی روی صورتش می‌نشیند و در چشمانش برق شادی ظاهر می شود:«صادقانه بگویم، شگفت‌زده شدم. تصورش را نمی‌کردم یک دختر شانزده‌ساله از زنجان ، با تنها یک سال تجربه کار در کافه، بتواند در میان حرفه‌ای‌هایی با سال‌ها سابقه و حتی قهرمانی‌های بین‌المللی، درخشان‌ترین باشد. میان شرکت‌کنندگان کسی بود که پیش‌تر در ترکیه قهرمان شده بود. با این حال، در پایان، این نوجوان آرام و متمرکز بود که از بقیه جلو زد».

او مکثی می‌کند و ادامه می‌دهد:«در این سال‌ها، زنان زیادی با وجود تمام فشارها و محدودیت‌ها، توانسته‌اند به فینال برسند و قهرمان شوند. اما سما، برای من، نمادی از چیزی فراتر است، نشانه‌ی امید، از شهری کوچک، از نسلی که تسلیم نمی‌شود. خوشحال‌ام که تلاش ما در جامعه قهوه ایران توانسته سکویی بسازد تا دخترانی مثل او از آن برخیزند، به جهان نگاه کنند و دیده شوند. این قهرمانی فقط برای او نیست؛ برای همه‌ی ماست که به فردای روشن‌تر این صنعت باور داریم».

حسین‌زاده می‌گوید جایزه نفر اول، سفری مطالعاتی به اتیوپی است که هزینه‌اش تماماً توسط جامعه قهوه ایران پرداخت می‌شود. در این سفر، قهرمانان جهانی چون یانگ بیک (قهرمان کاپ‌تیسترز ۲۰۲۳) و طوفان موکاگینتا (قهرمان جهانی رُست قهوه ۲۰۲۳) حضور دارند:«هرکدام از آن‌ها یک مسترکلاس برگزار می‌کنند. بچه‌ها قرار است به مزارع قهوه سیداما بنسا بروند، تجربه کاشت و برداشت را از صفر تا صد داشته باشند، در رویداد کاپ قهوه‌آزمایی آدیس‌آبابا شرکت کنند و در پروژه «همئوستازی» کنار موکاگینتا کار کنند. سفرشان ترکیبی از آموزش، تجربه و کشف فرهنگ اتیوپی است».

اما پشت این سفر، انگیزه‌ای عمیق‌تر هم هست؛ واقعیتی که حسین‌زاده با تاسف به آن اشاره می‌کند:«از سال ۲۰۱۷، بچه‌های ایرانی نمی‌توانند با پرچم ایران در مسابقات جهانی شرکت کنند. بنابراین خواستیم این سفر جایگزینی برای آن فرصت ازدست‌رفته باشد؛ راهی برای تماس دوباره با دنیای واقعی قهوه. ما در این سال‌ها تلاش کرده‌ایم با دعوت از استادان بین‌المللی از کلمبیا، ایتالیا، استرالیا و دیگر کشورهای مهم این صنعت یا بردن باریستاهای ایرانی به مزارع مادر قهوه، بخشی از این خلأ را پر کنیم. اگر درها بسته‌اند، باید از پنجره‌ها وارد شد».

سما بابایی

اما هیچ‌کدام از این موانع و سختی‌ها، درخشش سما احمدی را تحت‌الشعاع قرار نداد.

وقتی با او حرف می‌زنی، هنوز در صدایش نوعی ناباوری شنیده می‌شود. «۱۶ سالمه و یک ساله در یک کافه کار می‌کنم. از همان اول دلم می‌خواست مستقل باشم. مربی‌ام، آقای مسعود صفی‌لو، گفت استعداد چشایی دارم و تشویقم کرد در این مسابقه شرکت کنم. فقط یک هفته تمرین کردم. رژیم خاصی گرفتم تا حواسم و دقت مزه‌ام بالا برود. برایم جالب بود که امروز همه شرکت کنندگان و داوران می‌گفتند مسابقه امروز خیلی سخت است. چون تمرین‌هایی که با آقا مسعود داشتم خیلی سخت‌تر از مسابقه بود. خودش همیشه می‌گفت تو حتما قهرمان می‌شوی، ولی من باور نمی‌کردم».

حالا سما قرار است همراه قهرمانان جهانی قهوه، سوم آذرماه به اتیوپی سفر کند، البته اگر مادرش اجازه دهد. با خنده می‌گوید: «بابام موافقه ولی مامان هنوز نگرانمه».

او از آرزوهایش هم بی‌پروا می‌گوید: «می‌خواهم تو این حرفه پیشرفت کنم، طوری که اسمم رو همه بشناسند. وقتی کسی اسم سما احمدی را می‌شنود ، یاد قهوه بیفتد».

دیشب، بعد از اعلام نتایج، سما یکی از جوایزش، اعتبار ده میلیون تومانی از کافه موزه، را خرج شام دادن به دوستانش کرد. میان خنده و صدای فنجان‌ها، جشن کوچکی برپا شد؛ ساده اما صمیمی.

حالا او باید چمدان‌هایش را ببندد، برای نخستین سفر بزرگ زندگی‌اش اماده شود. شاید هنوز خودش نداند، اما پیروزی‌اش چیزی فراتر از قهرمانی در یک مسابقه بود،  نشانه‌ای از نسلی تازه در قهوه ایران، نسلی که می‌خواهد طعم آینده را خودش بچشد.