پاگرفتن فرهنگ کافه‌نشینی در ایران

کافه‌نوشت: در شرایط دشوار اقتصادی و اجتماعی، کافه‌ها به هسته‌های فرهنگی و اجتماعی نوظهور تبدیل شده‌اند و فضایی امن و پویا برای جوانان و شهرنشینان فراهم می‌کنند. در سال‌های اخیر، کافه‌های ایران از حالت صرفاً قهوه‌فروشی ساده خارج شده و به مراکز اجتماعی پرجنب‌وجوش و هسته‌های کوچک اقتصادی تبدیل شده‌اند، به‌ویژه در شهرهای بزرگ مانند تهران، اصفهان، شیراز و مشهد.حتی در شهرهای کوچک‌تر نیز کافه‌هایی با طراحی داخلی مدرن، نورپردازی گرم و گوشه‌های دنج ظاهر شده‌اند که نشانه‌ای از جریان‌های طراحی نوین و انعکاسی از انرژی مراکز شهری بزرگ ایران است. بوی شیرینی‌های تازه و قهوه‌ی غلیظ فضا را پر می‌کند و حس گرما و زندگی ویژه‌ای به کافه‌های شهری ایران می‌بخشد.

کافه‌ها دیگر تنها مکانی برای نوشیدن یک فنجان قهوه نیستند؛ آن‌ها عرصه‌ای برای تعامل اجتماعی، بیان فرهنگی و کارآفرینی شده‌اند و جوانان و طبقه متوسط شهری را به خود جذب می‌کنند، کسانی که می‌خواهند خلاقیت و کسب‌وکار را با هم ترکیب کنند. حتی در دوران رکود اقتصادی، کافه‌ها پناهگاهی امن فراهم می‌کنند؛ جایی برای فکر کردن، طراحی کردن یا دیدار با دوستان، دور از فشارهای روزمره، در فضایی که گاهی با بهترین کافه‌های جهان برابری می‌کند.

برای جذب مشتری، بسیاری از صاحبان کافه ساعات کاری خود را گسترش داده و منوهای متنوعی ارائه کرده‌اند؛ از غذاهای اروپایی و لاتین گرفته تا محبوبیت‌های سنتی ایرانی. باریستاها و سرآشپزها اکنون نه تنها بر اساس مهارت بلکه بر اساس آموزش رسمی و مدارک خود با یکدیگر رقابت می‌کنند. بسیاری از کافه‌ها میزبان رویدادهای خصوصی هستند؛ از جشن‌های کوچک تولد تا شب‌های موسیقی زنده، با فضاسازی صوتی که ملودی‌های ایرانی را با آهنگ‌های بین‌المللی تلفیق می‌کند.

پیشنهاد برای مطالعه: کارمندان کافه از بیکاری می‌گویند

اندازه بازار

صنعت کافه در ایران رشد سریعی داشته است. این بخش که ده سال پیش محدود و تحت مقررات خاص بود، اکنون شامل حدود ۲۰ هزار واحد در سراسر کشور است و بیش از ۶ هزار کافه در تهران ثبت شده‌اند. به گفته روزنامه دنیای اقتصاد، این رشد نشان‌دهنده افزایش ساختاری تقاضای شهری است و نه یک مد زودگذر. این صنعت برای حدود ۵۰۰ هزار شغل ایجاد کرده، واردات قهوه را تقویت می‌کند و سالانه بیش از یک میلیارد دلار درآمد به همراه دارد و به یکی از ستون‌های اقتصاد خدمات شهری تبدیل شده است.

با محدودیت فرصت‌های شغلی رسمی، کافه‌ها مسیرهای دسترسی‌پذیری برای کارآفرینی فراهم می‌کنند. موفقیت تنها به کیفیت قهوه و غذا وابسته نیست؛ بلکه به طراحی، فضا و حضور اجتماعی نیز بستگی دارد. صنایع خرده‌فروشی، رستوران‌ها و هتل‌ها حدود ۱۰ تا ۱۳ درصد از تولید ناخالص داخلی را تشکیل می‌دهند، در حالی که بخش خدمات نزدیک به نیمی از تولید اقتصادی ایران را به خود اختصاص می‌دهد. سودآوری بسیار متغیر است: کافه‌های واقع در مکان‌های استراتژیک با بازاریابی قوی و طراحی خلاقانه سریع‌تر به سود می‌رسند، در حالی که کافه‌های کوچک‌تر یا کم‌مدیریت ممکن است سال‌ها طول بکشد تا هزینه‌ها را جبران کنند یا به طور کامل تعطیل شوند.

رشد کافه‌ها فعالیت اقتصادی شهری را دگرگون کرده است. تولیدکنندگان کوچک،نانوایان، شیرینی‌پزها و فروشندگان مواد غذایی محلی، چاره‌ای جز تطبیق کسب‌وکار خود با نیازهای کافه‌ها نداشته‌اند و برخی حتی مجبور به تعطیلی شده‌اند. افزایش هزینه مواد اولیه، اجاره و دستمزدها نیز نشان می‌دهد که موفقیت به همان اندازه به نوآوری و فضا وابسته است که به محصولات خود.

همگرایی فرهنگی-اقتصادی

صحنه کافه‌های ایران در تقاطع رشد اقتصادی و تحول اجتماعی قرار دارد. این فضاها درآمدزایی می‌کنند، اشتغال ایجاد می‌کنند، مصرف شهری را شکل می‌دهند و به‌عنوان نهادهای فرهنگی و اجتماعی عمل می‌کنند. کافه‌ها بازتاب‌دهنده آرمان‌های نسلی هستند که زندگی مدرن شهری را در تنگنای اقتصادی می‌پیمایند و نشان می‌دهند که چگونه کارآفرینی، زندگی اجتماعی و مشارکت فرهنگی در شهرهای امروز ایران به هم می‌پیوندند؛ فنجان به فنجان.

منبع: financialtribune

نویسنده: محمد هاشمی